Bremerhaven: Miljoenenproject onderzoekt het snelle ontdooien van permafrost
Het Alfred Wegener Instituut in Bremerhaven lanceert het PeTCaT-project om permafrost en de klimaateffecten ervan te bestuderen.

Bremerhaven: Miljoenenproject onderzoekt het snelle ontdooien van permafrost
Het Alfred Wegener Instituut (AWI) in Bremerhaven heeft een spannend nieuw project gelanceerd dat de aandacht trekt van klimaatonderzoekers wereldwijd. Onder de naam PeTCaT, een afkorting van ‘Rapid Permafrost Thaw Carbon Trajectories’, wil men van oktober 2025 tot en met september 2030 onderzoeken hoe het snelle ontdooien van permafrost het klimaat beïnvloedt. De non-profitorganisatie Schmidt Sciences ondersteunt dit baanbrekende project met een financieringsbedrag van zo’n 10,4 miljoen dollar – dat is zo’n 8,9 miljoen euro. Met AWI als middelpunt brengt het project onderzoekers uit de Verenigde Staten, Canada, Zweden en Nederland samen om de uitdagingen van de opwarming van de aarde aan te pakken.
Waarom is dit project zo belangrijk? Het Noordpoolgebied warmt sneller op dan het mondiale gemiddelde, en er wordt meer koolstof opgeslagen in de bevroren bodems van de regio dan in de atmosfeer – ongeveer twee keer zoveel! Terwijl de permafrost ontdooit, komen broeikasgassen zoals koolstofdioxide en methaan vrij, waardoor het klimaat verder wordt gedestabiliseerd. Guido Grosse, de projectmanager, wijst erop dat het ontdooien van de bovenste bodemlaag elke zomer plaatsvindt, terwijl de smeltlagen dieper gaan als gevolg van langdurige opwarming.
Onderzoeksmethoden en doelstellingen
De methodologie van het project is ook opmerkelijk. PeTCaT maakt gebruik van teledetectie- en deep learning-technologieën om abrupte dooiprocessen in het Noordpoolgebied in kaart te brengen. Door monsters te verzamelen op locaties in Alaska, Canada en Finland zal de afbraak van organisch materiaal en de hoeveelheid vrijkomende koolstof worden onderzocht. Er wordt een nieuwe dataset gecreëerd, inclusief satellietevaluaties en veldmetingen, om de interacties binnen de koolstofcyclus op de Arctische locatie beter te begrijpen.
Het team van wetenschappers is van plan nieuwe klimaatprojecties te ontwikkelen. Deze zijn bedoeld om de rol van het ontdooien van permafrost in de mondiale koolstofcyclus te helpen begrijpen en de effecten op het resterende CO₂-budget te analyseren. Hoe de vochtomstandigheden zich in het Noordpoolgebied ontwikkelen, is van cruciaal belang. Uit simulaties blijkt dat toekomstige neerslag de lokale omstandigheden zal beïnvloeden: op droge bodems wordt meer CO₂ geproduceerd, terwijl op nattere bodems methaan wordt geproduceerd.
Een beter begrip van de toekomst
Onderzoekers doen intensief onderzoek naar de verschillende factoren die het klimaat beïnvloeden. Een van de uitdagingen is kusterosie, die in veel Arctische gebieden jaarlijks resulteert in het verlies van ongeveer een halve meter kustlijn. Deze erosie heeft niet alleen gevolgen voor het landschap, maar ook voor de koolstofcyclus, omdat de CO2-niveaus van het oceaanoppervlak toenemen als gevolg van geërodeerd materiaal.
Het Max Planck Instituut voor Meteorologie werkt ook aan parallelle projecten om de complexe biogeochemische processen die verband houden met permafrost beter te modelleren. Deskundigen van een breed scala aan instellingen helpen de kennis over het Noordpoolgebied te verdiepen, zodat toekomstige klimaatscenario’s nog nauwkeuriger worden.
Over het geheel genomen laat het PeTCaT-project zien hoe belangrijk internationale samenwerking en moderne technologieën zijn bij het aangaan van de uitdagingen van klimaatverandering. De resultaten kunnen van cruciaal belang zijn voor zowel de wetenschappelijke gemeenschap als beleidsmakers om goed gefundeerde maatregelen te ontwikkelen om de dreigende klimaateffecten aan te pakken. Dit is een stuk toekomstig onderzoek dat niet alleen zeer relevant is voor het Noordpoolgebied, maar voor de hele planeet.
Lees meer over het project op T-Online, [AWI].