Dywany plażowe: tradycja nadmorskiego Pomorza Zachodniego w centrum inicjatywy dziedzictwa kulturowego!

Dywany plażowe: tradycja nadmorskiego Pomorza Zachodniego w centrum inicjatywy dziedzictwa kulturowego!

Od sześciu lat w porcie muzealnym w Greifswaldzie kultywowana jest szczególna tradycja. Inicjatywa „Hille Tieden” postawiła sobie za zadanie przypomnienie o dywanach rybackich z Pomorza Zachodniego i utrwalenie związanych z nimi technik rzemieślniczych. Gertrud Fahr i Sebastian Schmidt, założyciele inicjatywy, w imponujący sposób pokazują, jak dziedzictwo kulturowe może pozostać żywe. Jak podaje [NDR](https://www.ndr.de/nachrichten/mecklenburg-vorpommern/vorpommern/greifswald-mit-strand dywanen-an-die-tradition-der-fischerruge-erinnern,mvregiogreifswald-658.html), produkowane przez nich „dywany plażowe” to ręczniki o wymiarach 190 cm x 90 cm wykonane z wysokiej jakości bawełny organicznej i cieszą się dużą popularnością.

Każdego roku warsztaty opuszcza około 1000 dywaników plażowych, a dochód przeznaczany jest na projekty charytatywne, takie jak warsztaty kreatywne i kursy wiązania. Kursy te są nie tylko sposobem na podtrzymanie tradycji, ale także szansą dla zainteresowanych na zdobycie praktycznego doświadczenia.

Żywa historia

Tradycja tkania dywanów rybackich ma swoje korzenie w latach dwudziestych XX wieku, kiedy rybacy na Pomorzu Zachodnim stracili pracę w wyniku zakazu połowów. Zaczęli wytwarzać ręcznie tkane dywany z owczej wełny, aby zapewnić sobie środki do życia. Pierwsze motywy pochodzą od Rudolfa i Friedy Stundlów, którzy uczyli tej techniki rybaków. To [Nordkurier](https://www.nordkurier.de/regional/anklam/gehoren-fischer dywany-bald-zum-weltkulturerbe-1145822) dokumentuje, że dywany zostały zaprojektowane w 1928 roku i od tego czasu odzwierciedlają regionalne krajobrazy naturalne i motywy morskie. W NRD dywany były znane jako „dywany Freester Fischer”.

Dywany pomorskiego rybaka, oficjalnie uznane w 2023 roku, zostały nawet wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Oznacza to znaczący sukces inicjatywy i bliską współpracę z różnymi zainteresowanymi stronami, w tym historią miasta i muzeami, w celu wystawienia tradycji na światło dzienne.

Aktualne wyzwania i plany na przyszłość

Jednak pomimo tych sukcesów wiedza na temat produkcji dywanów wędkarskich jest zagrożona. Jak wynika z informacji Grupy Roboczej ds. Tekstyliów Tradycyjnych, obecnie pozostało już tylko kilku wyszkolonych tkaczy, a technika ta jest na skraju wyginięcia. Ulrike Sulk, Gisela Zeidler i Helga Grabow są ostatnimi w swoim rodzaju. Ich kunszt może wkrótce stać się rzadkością, jeśli nie zostaną poczynione większe inwestycje w szkolenie następnego pokolenia.

Inicjatywa „Hille Tieden” planuje już promować rzemiosło poprzez warsztaty i projekty szkolne, a także poszukuje byłych tkaczy, którzy mogliby udokumentować swoje historie i chronić rzemiosło. Prace nad kompleksowym wnioskiem o uznanie na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO również idą pełną parą, przy wsparciu zespołu badawczego, w skład którego wchodzą eksperci z różnych instytucji.

Działania na rzecz konserwacji pomorskich dywanów rybackich są ważne nie tylko dla regionu. Są odzwierciedleniem dziedzictwa kulturowego i tradycji rzemieślniczych oraz w imponujący sposób pokazują, jak splata się świadomość historyczna i praktyczny artyzm.